Mevlânâ ve Heidegger’de Varlığa Gelişin Serüveni ve Kurtarıcı Düşünme

İnsanın varlıkla ve varolanlarla olan ilişkisi, onun zaman içerisinde varoluşsal konumlanma biçimini de etkilemiştir. İnsanın zaman içinde yaşadığı varoluşsal krizlere, yine kendinden hareketle bir çözüm üretmesi olasıdır. Ancak bu durum, onun bir karar vermesi ile yakın alakalıdır. Bu çalışma, Mevlânâ ve Heidegger’in varlık, varolan, hiçlik-yokluk, zaman, ölüm, özgürlük, sahici yaşam, anlamın tesisi, insan ve kurtarıcı düşünme hakkındaki fikirlerini kıyaslama, insanın Varlığın açıklığında konumlanma biçimlerini tartışma ve insan için kurtarıcı bir düşünmenin ne olduğunu ortaya koymayla ilişkilidir. Bu bağlamda düşünürlerin insan, varlık ve varolanların nasıl bir ilişkisellik içerisinde olduğuna dair düşünceleri ele alınmaktadır. Onlara göre varlık, her şeyin varlığını ve anlamını veren yegâne güçtür. Mevlânâ varlığı Tanrı’nın kendisi ve her şeyin anlamı olarak görür. Heidegger de varlığı, varolanların ve şeylerin anlamını veren olarak değerlendirir. Düşünürler, varlığın açıklığında olabilecek tek varolanın insan olduğunu belirtmek suretiyle, insan ve varlık arasında ayrılmaz bir ilişkinin olduğunu ifade ederler. Mevlânâ’nın İnsan-ı Kamil, Heidegger’in ise Dasein olarak ifadelendirdiği bu insan tipleri, varlığın açıklığında olma ve varoluşlarının kaygısını hissetme yönleriyle birbirlerine benzerler. Dolayısıyla biri Doğu, diğeri Batı düşüncesinin öne çıkan iki önemli düşünürünün fikirlerini karşılaştırmalı olarak tespit etmek, insanın sürekli gündeminde olan anlamsal krizlere çözüm üretme konusunda, yeni bir perspektif ortaya koyacağını ümit etmekteyiz.